6698 sayılı Kişisel Verileri Koruma Kanunu (“Kanun”) kapsamında; Kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişiler, veri işlemeye başlamadan önce Veri Sorumluları Siciline kaydolmakla yükümlüdür.
Kanun koyucu tarafından sicile kayıt yükümlülüğü kural olarak belirlenmekle birlikte; işlenen kişisel verinin niteliği, sayısı, veri işlemenin kanundan kaynaklanması veya üçüncü kişilere aktarılma durumu gibi Kurulca belirlenecek objektif kriterler göz önüne alınmak suretiyle, Kişisel Verileri Koruma Kurulu (“Kurul”) tarafından, Veri Sorumluları Siciline kayıt yükümlülüğüne istisna getirileceğine dair Kurul’a takdir yetkisi tanınmıştır.
Kanun’la Kurul’a verilen yetki kapsamında 22.04.2020 tarihli ve 2020/315 sayılı Kurul Kararı ile değişik 02.04.2018 tarihli ve 2018/32 sayılı Kararı uyarınca “yalnızca ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen Türkiye’de yerleşik dernek, vakıf ve sendikalar” için Sicile kayıt yükümlülüğüne ilişkin istisna getirilmiştir.
Kuruma iletilen şifahi ve yazılı görüş talebine istinaden dernek, vakıf ve sendikalar için getirilen istisnanın kapsamı açıkça belirtilmiştir. Görüş talebine istinaden Kurul’un 09.06.2021 tarihli ve 2021/571 sayılı kararı kapsamında “yalnızca ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen Türkiye’de yerleşik dernek, vakıf ve sendikalardan kendisine bağlı herhangi bir iktisadi işletmesi bulunmayan” kuruluşların Sicile kayıt yükümlülüğünden istisna olduğuna karar verilmiştir.
SONUÇ
Yalnızca ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen Türkiye’de yerleşik dernek, vakıf ve sendikalardan kendisine bağlı herhangi bir iktisadi işletmesi bulunanların Sicile kaydolmaları ile Sicile kayıtları esnasında yalnızca iktisadi işletmelerin faaliyetlerine ilişkin bilgi girişi yapmaları gerekmektedir. Bu kapsamda ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen vakıf, sendika ve derneklerden kendisine bağlı herhangi bir iktisadi işletmeye sahip olmayanların Sicile kayıt yükümlülüğü bulunmamaktadır. Kurul tarafından belirlenen temel ölçüt, kişisel veri işleme faaliyetinde bulunan ilgili kuruluşlar nezdinde herhangi bir iktisadi işletmenin bulunmamasıdır.